Imago en ‘backlash’

9 oktober 2020

Twee weken geleden mocht ik voor het eerst sinds lange tijd - immers: Corona - weer eens voor een groter publiek (fysiek en online) spreken. Dat was op dinsdag 22 september in de prachtige Beurs van Berlage in Amsterdam, georganiseerd door Gaming in Holland - het platform dat in de kansspelwereld geen introductie nodig heeft. Het was voordat het kabinet helaas heeft moeten besluiten dat op bijeenkomsten voorlopig niet meer dan dertig mensen bijeen mogen komen.

Het evenement stond geheel in het teken van de Wet Kansspelen op afstand. Mijn boodschap was dat de Ksa al veel belangrijke stappen heeft gezet om met ingang van 1 maart 2021 aanvragen voor een online kansspelvergunning in behandeling te kunnen nemen. We zijn zeker nog niet klaar, maar de Ksa ligt goed op koers. Als u meer over dit onderwerp wilt weten, nodig ik u van harte uit mijn speech te lezen. In dit blog wil ik twee andere onderwerpen over het voetlicht brengen die mij tijdens het evenement opvielen.

Dat is in de eerste plaats dat er in de kansspelwereld duidelijk zorgen zijn over het imago van de branche. Dit kwam tijdens verschillende presentaties langs, soms terloops, soms expliciet. Iedereen was het er wel over eens dat ‘Responsible Gambling’, verantwoord spelen, eigenlijk het enige goede en wenselijke antwoord is om hier iets aan te doen. Menig spreker stak een pleidooi af met als strekking: ons doel moet zijn consumenten op een eerlijke en verantwoordelijke manier te laten spelen en ontspanning te bieden, met veel aandacht voor het voorkomen van gokverslaving.

In dit verband vond ik een presentatie van een Italiaanse business consultant bijzonder interessant. Hij zei wereldwijd een ontwikkeling bij spelontwikkelaars te zien naar steeds meer 'productveiligheid' en 'player education'. Bij productveiligheid doelde hij op ontwikkelingen als een langere periode tussen inzet en uitkomst, meer mogelijkheden voor de speler om controle uit te oefenen, minder toepassing van de voorstelling van 'illusion of control' en afschaffen van al te uitbundige 'celebration wins'. Met 'player education' doelde hij op een eerlijke, duidelijke en uitgebreide voorlichting aan spelers, precies zoals het in de Wet Koa staat. Zijn verhaal was niet ingegeven door barmhartigheid, maar als pure noodzaak voor de branche om een beter imago te krijgen en te overleven op de wat langere termijn.

Een tweede onderwerp dat tijdens verschillende presentaties op verschillende manieren naar voren kwam, was de zorg om een zogenoemde 'backlash'. Een spreker liet zien dat het patroon bij de opening van de online gokmarkt in veel landen hetzelfde is. Het begint met een staatsmonopolie dat langzaam maar zeker wordt losgelaten. Er komen steeds meer, geleidelijk of in een ‘big bang’, aanbieders op de markt. Die gaan een felle concurrentie aan, met veel marketinggeweld. Dat leidt op enig moment tot negatieve publiciteit, mede doordat er schrijnende persoonlijke verhalen van mensen in media verschijnen: ze verloren veel geld en zitten aan de grond. De ergernis bij de overheid loopt op, totdat die zich genoodzaakt ziet om in te grijpen. Dat gebeurt op verschillende manieren: soms wordt de mogelijkheid tot adverteren beperkt, soms mag er niet meer door middel van een creditcard worden gegokt, soms worden de inzetten aan banden gelegd, soms worden uit te keren bedragen gemaximeerd. Zie voor praktijkvoorbeelden Italië, Spanje, België, het Verenigd koninkrijk.

Zo'n ‘backlash’ is natuurlijk een ontwikkeling die niemand op zijn verlanglijstje heeft staan. En uiteraard heeft ook de Ksa een taak in het voorkomen ervan. Die vullen we in door scherp toezicht te houden op het naleven van de zorgplicht door vergunninghouders. En - meer in algemene zin – door waar we maar kunnen ‘verantwoord spelen’ te stimuleren. Door vertegenwoordigers van de kansspelindustrie werden veelvuldig de woorden zelfregulering en samenwerking in de mond genomen. Hoe een en ander tot stand moet komen werd tijdens het evenement van Gaming in Holland niet concreet ingevuld, maar duidelijk werd wel dat dit de aandacht heeft. Zoals gezegd, wij zullen onze rol daarbij pakken. Verder juich ik alles wat een ‘backlash’ voorkomt vanzelfsprekend toe.

René Jansen