Integriteitsbeoordeling exploitatievergunning (extra uitleg)

Aan een vergunning voor het exploiteren van speelautomaten zijn strenge eisen verbonden op het gebied van integriteit (zie ook integriteitsonderzoek speelautomaten). U moet als aanvrager of houder van een vergunning van goed gedrag zijn. Dat geldt ook voor andere personen en bedrijven die bij een vergunning betrokken zijn. De Kansspelautoriteit (Ksa) kan een vergunning weigeren of intrekken als sprake is van antecedenten (dat zijn wetsovertredingen in het verleden). Bij de meeste aanvragen is dat gelukkig niet nodig. Op deze pagina legt de Ksa kort uit hoe zij de integriteit beoordeelt.

Een juridische opmerking vooraf: De informatie op deze pagina is geen beleid(sregel) voor de beoordeling. De uitleg is niet volledig. De gehanteerde formuleringen zijn ook niet altijd juridisch correct. U kunt aan deze informatie geen rechten ontlenen; ze is bedoeld om uitleg te geven.

Doel van de integriteitsbeoordeling

Het doel van de integriteitsbeoordeling is om de risico’s voor een veilige, eerlijke en integere kansspelmarkt te beperken. Misstanden als fraude, witwassen en vermenging van legale en illegale kansspelen wil de Ksa zo veel mogelijk voorkomen.

Goedwillende ondernemers – die in de meerderheid zijn – hebben hier ook voordeel van. Zij hebben namelijk minder oneerlijke concurrentie van malafide ondernemers die crimineel geld kunnen investeren en zich niet aan de regels houden.

Eén vergunning, zes beoordelingen

U vraagt een vergunning aan met twee formulieren:  een aanvraagformulier en een Bibob-vragenformulier. Daarna voert de Ksa meerdere beoordelingen uit:

  1. Volledigheid informatie
  2. Strafbaar feit bij vergunningaanvraag
  3. Zedelijkheidseisen
  4. Slecht levensgedrag
  5. Gevaar misbruik: crimineel voordeel
  6. Gevaar misbruik: strafbare feiten

Elk van de beoordelingen kan er toe leiden dat de Ksa een vergunning weigert of intrekt. In sommige gevallen kan de Ksa ook beslissen om voorschriften aan een vergunning te verbinden. Hieronder staat in het kort wat de verschillende beoordelingen inhouden.

Volledigheid informatie

Bij het aanvragen van een vergunning moet u veel informatie verstrekken. Hiervoor heeft de Ksa een digitaal formulier opgesteld. Ook als u al een vergunning heeft, kan de Ksa u soms om informatie vragen. De gevraagde informatie is van belang voor de integriteitsbeoordelingen die hieronder beschreven worden. Deze informatie is zelfs zo belangrijk, dat de Ksa uw vergunning kan afwijzen of intrekken, als u de gevraagde informatie niet verstrekt. Vul het formulier dus volledig in. Hiermee zorgt u er ook voor dat de Ksa uw aanvraag sneller kan afhandelen.

Strafbaar feit bij vergunningaanvraag

Het komt helaas ook voor dat vergunningsaanvragers het aanvraagformulier zo onjuist of onvolledig invullen, dat sprake is van valsheid in geschrifte. Meestal gaat het dan om antecedenten die de invuller voor de Ksa verzwegen heeft. Het komt ook voor dat een aanvrager niet naar waarheid aangeeft bij welke andere ondernemingen hij betrokken is (geweest). Dergelijk vals invullen leidt er in principe toe dat de Ksa een vergunning weigert of intrekt. Vul het aanvraagformulier dus naar waarheid in.

Als een aanvrager een medewerker van de Ksa bedreigt of zou proberen om te kopen, dan wordt de vergunning ook geweigerd. Dit komt gelukkig zelden voor.

Zedelijkheidseisen

Aan een vergunning zijn ook zogenaamde zedelijkheidseisen verbonden. Ze gelden voor aanvragers en houders van een vergunning en ook voor bedrijfsleiders en beheerders. Zij mogen onder andere niet:

  • onder curatele staan
  • gedetineerd zijn
  • in TBS zitten
  • in een psychiatrisch ziekenhuis zijn geplaatst of
  • zijn veroordeeld tot meer dan zes maanden gevangenisstraf (in de afgelopen vijf jaar).

Slecht levensgedrag

Aanvragers en houders van een vergunning, bedrijfsleiders en beheerders mogen ook niet ‘in enig opzicht van slecht levensgedrag zijn’. Dit is ook een zedelijkheidseis, maar eentje die wel regelmatig tot weigering of intrekking van een vergunning leidt. Het is dan ook een strenge eis. Om iemands levensgedrag te beoordelen, voert de Ksa in ieder geval een antecedentenonderzoek uit. Hieronder wordt apart beschreven wat dat op hoofdlijnen inhoudt.

Gevaar misbruik: crimineel voordeel

De Ksa kan een vergunning ook weigeren of intrekken als er een gevaar bestaat dat de vergunning misbruikt gaat worden om crimineel voordeel te benutten. Dit gevaar wordt ook vastgesteld met een antecedentenonderzoek. Bij deze beoordeling geldt: hoe groter het criminele voordeel, des te groter het gevaar.

Gevaar misbruik: strafbare feiten

De Ksa kan een vergunning ook weigeren of intrekken als er een gevaar bestaat dat de vergunning misbruikt gaat worden om strafbare feiten te plegen. Dit gevaar wordt ook vastgesteld met een antecedentenonderzoek. Hierbij geldt: hoe meer of langer relevante strafbare feiten zijn gepleegd, des te zwaarder die wegen.

Antecedentenonderzoek

VergrootglasDe Ksa voert dus een antecedentenonderzoek uit om het levensgedrag en de hiervoor genoemde gevaren van misbruik te beoordelen. Hieronder staat kort beschreven wat dit onderzoek en deze beoordeling inhoudt.

Het onderzoek

Een antecedentenonderzoek is geen opsporingsonderzoek. De Ksa zoekt vooral uit wat al bekend is bij de overheid. Het onderzoek begint vaak met de gegevens die u zelf heeft verstrekt. Daarna kan de Ksa onder andere de volgende partijen raadplegen:

  • handelsregisters en het kadaster
  • het internet en de media
  • justitie (ook strafbladen)
  • politie
  • gemeenten
  • de Belastingdienst
  • het Landelijk Bureau Bibob en
  • buitenlandse kansspelautoriteiten.

De beoordeling

Als deze bronnen geraadpleegd zijn, beoordeelt de Ksa de informatie. De beoordelingen van het levensgedrag en de gevaren van misbruik verschillen deels, maar lijken ook voor een groot deel op elkaar. De volgende factoren zijn van belang.

wie (Rechts)personen (wie)

De Ksa onderzoekt altijd de aanvrager of houder van de vergunning. Zoals eerder is vermeld, worden beheerders en bedrijfsleiders ook onderzocht. Daarnaast onderzoekt de Ksa meestal nog meer subjecten, bijvoorbeeld aandeelhouders, financiers en personen en bedrijven met wie nauw wordt samengewerkt. Onderzochte subjecten kunnen dus ook rechtspersonen zijn. Als een ondernemer nog andere bedrijven heeft, dan worden die meestal ook onderzocht.

watAntecedenten (wat)

Antecedenten zijn strafbare wetsovertredingen uit het verleden. Het gaat daarbij om misdrijven en overtredingen onder het strafrecht. Maar de Ksa betrekt ook bestuurlijk beboetbare overtredingen bij de beoordeling. Het gaat dan bijvoorbeeld om overtredingen met betrekking tot belastingen, uitkeringen of (illegale) kansspelen. Het maakt verder niet uit of een feit in Nederland of in het buitenland is gepleegd: alle feiten worden bij de beoordeling betrokken.

Niet elk antecedent is echter even belangrijk. De Ksa houdt rekening met de ernst van een feit. Drugshandel en witwassen wegen bijvoorbeeld zwaarder dan snelheidsovertredingen of verzuimboetes van de Belastingdienst. Verder kunnen de omstandigheden waaronder een feit is begaan, ook van belang zijn. Strafbare feiten die zijn begaan als automatenexploitant, weegt de Ksa  bijvoorbeeld zwaarder mee. Maar let op: ook een strafbaar feit begaan in de privésfeer kan tot weigering of intrekking van een vergunning leiden.

wanneerTijdsverloop (wanneer)

Van belang is ook hoe lang geleden antecedenten hebben plaatsgevonden. Hoe recenter iets plaatsvond, des te zwaarder weegt het over het algemeen mee. Bij de levensgedragtoets kijkt de Ksa in ieder geval acht jaar terug en regelmatig langer.

Tijd doorgebracht in detentie maakt verder niet dat antecedenten minder relevant worden. Van belang is dat iemand heeft laten zien dat hij geen strafbare feiten meer heeft gepleegd, terwijl hij zich vrij in de samenleving heeft kunnen bewegen.

hoeveelFrequentie (hoeveel en hoelang)

Soms besluit de Ksa om een vergunning te weigeren of in te trekken op basis van één incident. In andere gevallen is van belang of iemand vaker of langer over de schreef is gegaan. Soms is het geen probleem als een minder ernstig strafbaar feit één keer is gepleegd, maar wel als dat herhaaldelijk is gebeurd.

bewijsBewijs

De Ksa let bij een antecedentenonderzoek vanzelfsprekend op veroordelingen, maar kan een vergunning ook weigeren of intrekken als er (nog) geen veroordeling is. Dat kan al als er ‘ernstige vermoedens’ zijn. Hiervoor is concreet bewijs nodig, maar wel minder dan in het strafrecht het geval is. Soms kan de Ksa afgaan op een geaccepteerde transactie of onherroepelijke boete van bijvoorbeeld de Belastingdienst. In andere gevallen beoordeelt de Ksa zelf het bewijs in een straf- of boetezaak.

andere belangen Andere belangen

Bij slecht levensgedrag moet de Ksa een vergunning weigeren of intrekken. Als er een gevaar van misbruik bestaat moet de Ksa eerst nog een belangenafweging maken. Aan de ene kant is het belangrijk om het gevaar te beperken. Aan de andere kant staan vooral de financiële belangen van de ondernemer. Als de antecedenten niet ernstig zijn, kan dit er toe leiden dat een vergunning toch verleend of in stand blijft.

Procedure

De integriteitsbeoordelingen kunnen tot de conclusie leiden dat er een of meer redenen zijn om een vergunning te weigeren of in te trekken. Als de Ksa van plan is dat te doen, zal zij dat voornemen eerst aan de betrokkenen kenbaar maken. De Ksa maakt dan ook duidelijk waarop het voorgenomen besluit is gebaseerd. De betrokkenen kunnen dan hun zienswijze geven en eventueel andere relevante informatie doorgeven. Dat kan in een gesprek of per brief. Daarna neemt de Ksa een besluit.

Als de Ksa vervolgens heeft besloten om een vergunning te weigeren of in te trekken, dan kan de betrokken ondernemer tegen dat besluit in bezwaar. Dat bezwaar schort het besluit niet op: er mag dus niet geëxploiteerd worden. Als de Ksa ook na bezwaar negatief besloten heeft, kunnen de betrokkenen bij de rechter proberen dit besluit ongedaan te maken.